Soms zeg ik dat ik alles lees wat los- en vastzit, maar dat is eigenlijk niet waar. Want iets als wetenschappelijke verhandelingen laat ik vaak aan me voorbijgaan, omdat het me niet weet te boeien. Maar romans over de historische wetenschap, doen dat juist wel. Lezen hoe men vroeger wetenschap bedreef, hoe er eeuwen terug over bijvoorbeeld het ontstaan van de aarde werd gedacht, dat vind ik interessant. En om die reden dook ik maar al te graag in 'De hemelproef' van Olli Jalonen.
Deze van roman van Finse bodem vertelt namelijk over de jonge Angus die eind zeventiende eeuw op Sint-Helena waarnemingen doet voor wetenschapper Halley – hij telt vogels en markeert de positie van de sterren – in de hoop ooit in Halleys voetsporen te treden en zijn assistent te worden. Wanneer er rellen uitbreken op het eiland komt de vervulling van Angus' droom opeens dichtbij, want hij wordt met een geheime brief in zijn kleding genaaid als verstekeling met een schip meegestuurd naar Engeland om hulp te gaan zoeken bij meneer Halley in Londen…
De reis die volgt en alles wat zich daarvoor en daarna afspeelt, vormen samen een bijzonder verhaal over de kloof tussen geloof en wetenschap aan de vooravond van de Verlichting en de vriendschap tussen een kleine jongen en een grote wetenschapper. En vooral de manier waarop het wordt verteld, maakt het verhaal zo bijzonder, want je beleeft alles door de ogen van de opgroeiende Angus die de wereld onbeschroomd tegemoet treedt en wat hij ziet, denkt en ontdekt zo ongekunsteld (voor zichzelf) omschrijft. (Bijvoorbeeld: 'In het licht van de middagzon is Londen een enorme doos vol schaduwvakjes.')
Door die tientallen gewaarwordingen en gedachtegangen doet 'De hemelproef' hier en daar wat traag aan, maar dat is niet erg. Want juist doordat je de roman niet een-twee-drie uitleest, maar er de tijd voor moet nemen, krijg je de kans om de fascinerende wereld die tussen de bladzijden verrijst samen met – de misschien ietwat te brave en naïeve – Angus mee te beleven en te ontdekken. En dat is genieten. Ik zeg: lezen!
E-boek (ePub) (€ 12,99)