Wat doe je wanneer grote auteurs als Lynn Austin en Julie Klassen zich lovend uitlaten over een roman? Voor die vraag werd ik even terug gesteld, toen ik het debuut van Amy Lynn Green ontving en las dat die beide auteurs (en nog een aantal) het geweldig vonden. Nou, daar hoefde ik niet lang over na te denken. Ik dook metéén in 'Wat niet gezegd werd', dat gaat over taalkundestudent Johanna Berglund.
Begin 1944 onderbreekt Johanna gedwongen haar studie om met tegenzin als vertaalster in het kamp voor Duitse krijgsgevangenen in haar woonplaats, Ironside Lake, te gaan werken. In het begin heeft ze weinig op met de krijgs-gevangenen, maar door de omgang met hen en het censureren van hun correspondentie en de adviezen van haar vriend Peter Ito verandert dat. Geleidelijk aan gaat ze met meer sympathie naar hen kijken. Ze pleit zelfs voor een betere behandeling van de mannen. Dat levert haar alleen wel vijanden op in het stadje, want veel van de patriotti-sche burgers willen niets van de Duitsers weten. Wat uiteindelijk tot de nodige problemen leidt…
En wat bijzonder is: dit alles wordt verteld door middel van documenten, zoals krantenartikelen en -columns, en vooral brieven. Dat lijkt wellicht saai of misschien denk je dat je op die manier geen goed verhaal kunt neerzetten. Maar Amy bewijst dat het tegendeel waar is. De brieven en documenten, die niet alleen informatie, maar ook wat spanning en romantiek bevatten, zijn namelijk (grotendeels) boeiend om te lezen. (Vooral alles van Johanna leest vlot weg, omdat ze eigenwijs en zelfverzekerd is en geen blad voor de mond neemt.) Daarnaast schetsen ze ook een realistisch beeld van het Amerikaanse thuisfront tijdens de Tweede Wereldoorlog – van de omstandigheden des-tijds tot het heersende sentiment, inclusief de vijandigheid en veroordeling die destijds sterk leefden – doordat dat wordt beschreven vanuit verschillende (tegengestelde) perspectieven.